Ile można potrącić z pensji przy komorniku i pakiecie medycznym?

Odpowiedź: Jeżeli wynagrodzenie za grudzień 2025 r. jest wypłacane w styczniu 2026 r., to należy zastosować kwoty wolne od potrąceń obowiązujące od stycznia 2026 roku. 

Zasady dokonywania potrąceń z wynagrodzenia za pracę określa art. 87–91 Kodeksu pracy. Zatem bezwzględne pierwszeństwo przez innymi należnościami mają potrącenia alimentacyjne, które mogą być realizowane do wysokości 3/5 (60%) przysługującego pracownikowi wynagrodzenia netto. W odniesieniu do sum egzekwowanych na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych nie obowiązuje kwota wolna od potrąceń.

Ponadto, nagroda z zakładowego funduszu nagród, dodatkowe wynagrodzenie roczne oraz należności przysługujące pracownikom z tytułu udziału w zysku lub w nadwyżce bilansowej podlegają egzekucji na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych do pełnej wysokości.

Z kolei sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne podlegają ujęciom do wysokości 1/2 przysługującego zatrudnionemu wynagrodzenia netto, z zachowaniem kwoty wolnej od potrąceń. Jest ona równowartością minimalnego wynagrodzenia netto i różni się w zależności od tego, czy pracownik:

Kwota wolna od potrąceń podlega proporcjonalnemu pomniejszeniu w stosunku do wymiaru czasu pracy, jednak jest niezmienna w razie nieprzepracowania całego lub części miesiąca.

Warto dodać, że wynagrodzenie chorobowe podlega potrąceniom na zasadach przewidzianych dla wynagrodzeń. 

Z kolei ujęć dobrowolnych dokonuje się wyłącznie za pisemną zgodą pracownika. Stosownie do art. 91 Kodeksu pracy, w takiej sytuacji wolna od potrąceń jest kwota wynagrodzenia za pracę w wysokości:

1. 1) 100% płacy minimalnej netto – przy potrącaniu należności na rzecz pracodawcy,
2. 2) 80% płacy minimalnej netto – przy potrącaniu należności na rzecz podmiotów niezależnych od pracodawcy. 

Trzeba przy tym pamiętać, że z chwilą dotarcia do organizacji pisma komornika o zajęciu wynagrodzenia pracodawca ma obowiązek przekazywać na jego konto całą kwotę, którą zgodnie z przepisami może pracownikowi potrącić. W konsekwencji, jeżeli ujęcia dobrowolne są realizowane na rzecz pracodawcy (pkt 1), to nie ma możliwości ich potrącania do momentu wyczerpania długu z tytułu egzekucji komorniczej. 

Jednak zarówno pakiet medyczny, jak składka grupowego ubezpieczenia na życie są należnościami na rzecz podmiotów niezależnych od pracodawcy (pkt 2). Wolna od potrąceń jest zatem kwota 80% wynagrodzenia netto. Tym samym – jeśli egzekucja komornicza nie dotyczy przeterminowanych alimentów – po zaspokojeniu należności niealimentacyjnej możliwe jest ujęcie składki pakietu medycznego i ubezpieczenia grupowego do wysokości kwoty wolnej od potrąceń obowiązującej w 2026 roku. Jak już wcześniej wspomniano, różni się ona w zależności od parametrów podatkowych stosowanych do danego pracownika. 

Jeżeli ujęcie obu składek bez naruszenia kwoty wolnej od potrąceń nie jest możliwe, wówczas jedynym wyjściem jest dokonywanie przez pracownika dobrowolnych wpłat w kasie lub na rachunek bankowy pracodawcy albo bezpośrednio na konto ubezpieczyciela/operatora medycznego. Trzeba zaznaczyć, że zgoda zatrudnionego na dokonywanie ujęć z naruszeniem kwoty wolnej od potrąceń nie ma mocy prawnej i pracodawca nie może jej honorować.