Kiedy sprawozdanie finansowe fundacji podlega obowiązkowemu badania przez biegłego?

Po pierwsze należy przeanalizować, czy są spełnione kryteria wskazane w art. 80 ust. 3 ustawy o rachunkowości. W tym przepisie wskazano, iż m.in. do fundacji, które nie prowadzą działalności gospodarczej, nie stosuje się przepisów rozdziałów 6 i 7 ustawy.

W rozdziale 7 ustawy o rachunkowości wskazano, jakie jednostki mają obowiązek poddania sprawozdania finansowego badaniu.

Zatem jeśli fundacja nie prowadzi działalności gospodarczej, to nie stosuje przepisów o badaniu sprawozdań finansowych. Tak samo z resztą jak przepisów o składaniu sprawozdania finansowego do KRS (art. 69 ust. 1).

Natomiast jeśli fundacja prowadzi działalność gospodarczą, czyli nie podlega wyłączeniu na podstawie art. 80 ust. 3 uor, musi przenalizować art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy o rachunkowości. Przepis ten wyznacza, kiedy tzw. pozostałe jednostki muszą sprawozdanie poddać badaniu. Obowiązek ten dotyczy zgodnie z tym przepisem rocznych sprawozdań finansowych – kontynuujących działalność tzw. pozostałych jednostek (m.in. fundacji stowarzyszeń), które w poprzedzającym roku obrotowym, za który sporządzono sprawozdania finansowe, spełniły co najmniej dwa z następujących warunków:

1. a) średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło co najmniej 50 osób,
2. b) suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowiła równowartość w walucie polskiej co najmniej 3 125 000 euro,
3. c) przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów za rok obrotowy stanowiły równowartość w walucie polskiej co najmniej 6250 000 euro.

Przy czym te podwyższone progi stosuje się po raz pierwszy do sprawozdań za 2025 r.

Jeśli fundacja nieprowadząca działalności gospodarczej ma status organizacji pożytku publicznego (prawo do 1,5%), to musiała w przeszłości wziąć pod uwagę zapisy rozporządzenie ministra finansów z 13 listopada 2018 r. w sprawie obowiązku badania sprawozdań finansowych organizacji pożytku publicznego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2148). Obecnie to rozporządzenie już nie obowiązuje, co oznacza, iż sprawozdania za 2025 r. już na podstawie tego przepisu nie były badane.

Ale jeśli za 2024 r. lub lata wcześniejsze organizacja której sprawozdanie nie podlegało badaniu zgodnie z przepisami o rachunkowości, musi sprawdzić, czy poddała sprawozdanie finansowe badaniu na podstawę rozporządzenia z 2018 r. Wskazywało ono obowiązek badania sprawozdań finansowych organizacji pożytku publicznego, których sprawozdania nie podlegają takiemu badaniu zgodnie z przepisami o rachunkowości, jeżeli organizacje te:

1. 1) realizują zadania publiczne zlecone jako powierzone do wykonywania lub do wspierania zadania publicznego, oraz
2. 2) otrzymały w roku obrotowym łączną kwotę dotacji na realizację zadań określonych w pkt 1 w wysokości co najmniej 100 000 zł oraz
3. 3) osiągnęły w roku obrotowym przychody w wysokości co najmniej 3 000 000 zł.

Zwrócić uwagę należy, iż rozporządzenie ministra finansów i gospodarki z 22 grudnia 2025 r. uchylające rozporządzenie w sprawie obowiązku badania sprawozdań finansowych organizacji pożytku publicznego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1873) wskazuje, iż do organizacji pożytku publicznego, które spełniły warunki określone w § 1 ust. 1 rozporządzenia uchylanego w § 1 w roku obrotowym poprzedzającym rok obrotowy, który rozpoczął się przed 1 stycznia 2024 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.

Zatem w praktyce ma to znaczenie tylko w sytuacji jeśli sprawozdanie ze 2024 r. (lub wcześniejsze lata analogicznie) nie zostało poddane badaniu przez biegłego rewidenta. Aby nadrobić ten obowiązek w fundacji, która nie prowadzi działalności, która ma status OPP i spełniła wszystkie warunki określone w nieobowiązującym już rozporządzeniu za 2023 r., to sprawozdanie za 2024 r. należy zbadać. Ale już sprawozdania za 2025 r. nie.