Czy można zrezygnować z amortyzacji podatkowej, naliczać tylko bilansową

Monika Czekała

Autor: Monika Czekała

Dodano: 3 lutego 2025
Co to jest ekspresowa amortyzacja

Pytanie: Jednostka prowadzi księgi rachunkowe, kupiła środek trwały o wartości 50.000 zł netto w lipcu 2024 roku. W grudniu podatnik zdecydował, że za kilka miesięcy będzie chciał sprzedać środek trwały (kwiecień, maj).  Czy można zrezygnować z amortyzacji podatkowej, naliczać tylko bilansową? Czy wywołuje to skutki na gruncie VAT? Jak przeprowadzić ewidencję księgową sprzedaży środka trwałego?

Korzyści 
  • Dowiesz się, czy można zrezygnować z amortyzacji podatkowej i naliczać wyłącznie bilansową w przypadku planowanej sprzedaży środka trwałego.
  • Poznasz, jakie przepisy regulują możliwość zaprzestania amortyzacji oraz w jakich sytuacjach jest to dopuszczalne.
  • Poznasz, jakie skutki na gruncie VAT powoduje sprzedaż środka trwałego i dlaczego samo przeznaczenie go do sprzedaży nie wywołuje skutków podatkowych.
  • Zrozumiesz, jak poprawnie zaksięgować sprzedaż środka trwałego, uwzględniając zarówno przychody operacyjne, rozrachunki z kontrahentem, jak i wyksięgowanie środka z ewidencji bilansowej.

Odpowiedź: Jeśli chodzi o zaprzestanie amortyzacji, to zgodnie z ustawą o PIT, amortyzacji nie podlegają składniki majątku, które:

  • nie są używane na skutek zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej na podstawie przepisów dotyczących zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej albo
  • zaprzestania działalności, w której te składniki były używane; w tym przypadku składniki te nie podlegają amortyzacji od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawieszono albo zaprzestano tej działalności.

Sytuacja jedynie zamiaru sprzedaży środka trwałego nie jest podstawą do zaprzestania dokonywania odpisów amortyzacyjnych. Jedynie jeśli taka zmiana przeznaczenia spowodowana byłaby zaprzestaniem działalności, w której te składniki były używane, to wówczas istnieje podstawa do zaprzestania amortyzacji podatkowej.

Przeznaczenie środka trwałego do sprzedaży nie wywołuje skutków na gruncie VAT. Dopiero sama transakcja sprzedaży wywołuje takie skutki.

Z kolei przykładowe księgowania mogą wyglądać następująco:

  • Ma 760 Pozostałe przychody operacyjne – wartość przychodu netto,
  • Ma 221 Rozrachunki z tytułu VAT należnego – VAT należny,
  • Wn 240 Pozostałe rozrachunki (analityka dla konta kontrahenta),
  • Wn 071 Odpisy umorzeniowe środków trwałych – wyksięgowanie dotychczasowych odpisów,
  • Ma 010 Środki trwałe – wyksięgowanie środka trwałego z ewidencji bilansowej,
  • Wn 761 Pozostałe koszty operacyjne – niezamortyzowana wartość środka trwałego.
Podstawa prawna: 

art. 22c pkt 5 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 226 ze zm.)

Autor: czeka-a-monika-cmyk Monika Czekała specjalista ds. podatków
Monika Czekała

Autor: Monika Czekała

Doradca podatkowy nr wpisu 14485, księgowa z kilkunastoletnim doświadczeniem, posiada Certyfikat Księgowy Ministerstwa Finansów nr 66987/2014, biegły sądowy z zakresu finansów i rachunkowości, Księgowy Roku 2017 Województwa Śląskiego, oraz finalistka innych konkursów wiedzy podatkowej i księgowej o zasięgu ogólnopolskim, takich jak Moneta Aurea 2009, Lider Księgowości 2012, Księgowy Roku. Jest właścicielką biura rachunkowego Metis Finanse Sp. z o.o.

nr 284 kwiecień 2025

nr 284 kwiecień 2025
Dostępny w wersji elektronicznej